ΠΑΡΑΔΟΣΗ

Δερόπολη Βορείου Ηπείρου: Η πνευματική πρωτεύουσα του των Βορειοηπειρωτών

Η Δερόπολη υπήρξε κατά την αρχαιότητα αποικία του αρχαίου Δωρικού Ελληνικού φύλου των Δρυόπων, από τους οποίους πήρε και το όνομά της στα αρχαία χρόνια Δρυοπίς ή Δρυινούπολις.

«Της θάλασσας κρατώ κακιά, του καραβιού αμάχη…» (Δωδεκάνησα)

Το τραγούδι ανασύρθηκε από το πολύτιμο Αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας και μετά από ειδική επεξεργασία ψηφιοποίησης, μεταδόθηκε στις 20/5/2019, από την Ε.ΡΑ. 5 (“Η φωνή της Ελλάδος”), στην εκπομπή “Τα ξωτικά της παράδοσης”, που επιμελείται η Μαρία Κουτσιμπύρη.

Παραδοσιακή παραγωγή βουτύρου, ξινόγαλου και ψήσιμο κουλούρας στα Άγραφα

Η οικονομία που κάνει κύκλο, ανέθρεψε γενιές και γενιές και κράτησε την Ελλάδα όρθια ανά τους αιώνες. Η διαφύλαξη και η ανάδειξη των αγροτοδιατροφικών μας παραδόσεων αποτελεί χρέος για την προστασία της. Με την παγκοσμιοποίηση που επέρχεται, είναι η άυλη κληρονομιά μας που σταδιακά σβήνει.

«Ενθύμιον»: Ένα λυρικό ντοκιμαντέρ για το Γηρομέρι Θεσπρωτίας

Το «Ενθύμιον», ένα λυρικό ντοκιμαντέρ, είναι μια ελεγεία στην Ήπειρο που χάνεται, αλλά και ένας ύμνος στην Ήπειρο που επιβιώνει. Ένα τραγούδι αγάπης για όσους έμειναν κοντά της, για όσους μεταναστεύσανε, για τους μουσικούς της και τη μοναδική της φύση. Στο «Ενθύμιον» μεταφερόμαστε στο Γιρομέρι (ή Γηρομέρι) Θεσπρωτίας τις ημέρες του Πάσχα…

Καπλαμάς: Παραδοσιακή φορεσιά Μεγάρων

Ένας δεύτερος τύπος φορεσιάς με διάφορες παραλλαγές ανάλογα με την περίσταση όπως καλός ή ψιλός “καπλαμάς”, σπαθάτος, χοντρός και καπλαμάς με τα σκούρα. Συγκεκριμένα είναι ένα ρούχο σαν ρόμπα με πιέτες σε μπλέ σκούρο χρώμα από την έξω μεριά και εκρού από την μέσα, με κόκκινο τελείωμα.

Η μελαγχολία των Παλαιολόγων

Σ᾿ ὅλο τὸν κόσμο δὲν βρέθηκε, μηδὲ θὰ βρεθεῖ τέχνη ὅμοια μὲ τῆς Ἀνατολῆς, νὰ δίνει τέτοιο πάθος καὶ τέτοιο γλυκὸ παράπονο στὰ πλάσματά της. Ὅποιος ἔχει καρδιὰ θερμή, ἐκεῖνος θὰ μὲ καταλάβει. Καμιὰ τέχνη δὲ μεταχειρίστηκε τόσο ἁπλὰ μέσα καὶ καμιὰ τέχνη δὲν ἔπιασε τέτοια πράματα.

Φώτης Κόντογλου: Για τους εχθρούς της εκκλησιαστικής μουσικής

Αν και είμαι ζωγράφος κι όχι μουσικός, ωστόσο έχω γράψει περισσότερα για την εκκλησιαστική μουσική από τη αγιογραφία. Γιατί η μουσική ενεργεί απάνω στην ψυχή πιο δυνατά και πιο άμεσα, παρά η ζωγραφική, επειδή με την μουσική μπορεί να εκφρασθεί, λίγο πολύ, ο κάθε άνθρωπος…

Το εγκαταλελειμμένο και βεβηλωμένο πρωτοβυζαντινό Μοναστήρι του Βαζελώνος στον Πόντο

Η μονή του Αγίου Ιωάννη Βαζελώνος αποτελεί την πρώτη μόνη που ιδρύθηκε στον Πόντο, από τους πρώτους Ποντίους χριστιανούς που ζούσαν στα παράλια της Μικράς Ασίας, και θεωρείται ένα από τα αρχαιότερα ελληνικά μοναστήρια. Χτίστηκε μεταξύ του 270-317 μ.Χ.

Κόντογλου: Ένας λαός που έχει χάσει την παράδοσή του, είναι σαν τον άνθρωπο που έχει χαμένο το μνημονικό του.

Τα κείμενα του Κόντογλου – και όχι μόνο του Κόντογλου αλλά και ολόκληρης της «γενιάς του ‘30» – έχουν εξοβελιστεί από τα ελληνικά σχολικά βιβλία. Πιθανώς ως αναχρονιστικά και «κονισαλέα συναξάρια», όπως τα είχε χαρακτηρίσει κάποιος.

Κολλυβαδικό μνημόσυνο

«Γέγηθε ὑμῖν ὁ Ἄθως, Κολλυβάδες, Νύμφη δὲ Χριστοῦ νῦν Ἐκκλησία χαί­ρει», διαβάζουμε στήν Ἀκολουθία τῶν ὁ­σί­ων Κολλυβάδων πατέρων τό Σάβ­βα­το τῆς Δια­­­καινησίμου, καθώς μέσα στήν ἀνα­στά­σιμη ἀτμόσφαιρα ἑορτά­ζε­ται ἡ μνή­μη τους.

Κωστὴς Παλαμᾶς: Τὸ Τραγούδι τοῦ Σταυροῦ (1913)

“Οἱ καταφρονεμένοι μ’ ἀγκαλιάσανε, καὶ σὰ βουνὰ καὶ σὰ Θαβὼρ ὑψώθηκαν ἐμπρός μου, οἱ δυνατοί τοῦ κόσμου μὲ κατάτρεξαν,
γονάτισα στὸν ἤσκιο μου τοὺς δυνατούς του κόσμου.”

Μια Παράξενη Εξίσωση

Οἱ γι­ορ­τές της (θρησκείας) εἶ­ναι τό­σο ὄ­μορ­φες, ἰ­δι­αί­τε­ρα τοῦ­τες τὶς μέ­ρες… Μιὰ πο­λι­τι­στι­κὴ κλη­ρο­νο­μιὰ ποὺ ὀ­μορ­φαί­νει τὴ ζω­ή μας. Μᾶς εἶ­ναι ἀ­πα­ραί­τη­τη καὶ πρέ­πει νὰ τὴν κρα­τή­σου­με, φί­λε μου. Μὰ ὄ­χι τὸν Θε­ὸ καὶ τὶς ἐν­το­λές του. Μό­νο αὐ­τὰ τὰ πα­νέ­μορ­φα ἔ­θι­μα. Γιὰ νὰ ζοῦ­με κα­λύ­τε­ρα τὴ ζω­ή μας. Να φτιάχνει λίγο η ψυχολογία μας. Να σπάζει η καθημερινή μας ρουτίνα. Αὐ­τὸ δὲν κυ­νη­γᾶ­με ἄλ­λω­στε;…

«Καὶ ἀναστάντα τῇ δευτέρᾳ ἡμέρᾳ κατὰ τὰς κυβερνητικὰς ἐντολὰς»!

Κάθε χρόνο τέτοιες μέρες ὁ ἀντίδικος διάβολος ἐπινοεῖ τὶς πιὸ ἀπίθανες διαβολὲς γιὰ νὰ συκοφαντήσει Χριστοῦ τὴν Ἀνάσταση καὶ νὰ ταράξει τὶς συνειδήσεις τῶν πιστῶν ὥστε νὰ μὴν χαροῦν τὸ πνευματικό, κατανυκτικὸ καὶ συνάμα πανηγυρικὸ κλῖμα τῶν ἡμερῶν τοῦ Πάθους καὶ τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου…

Ο π. Επιφάνιος Θεοδωρόπουλος για το αν μπορεί να καταλυθεί η νηστεία μετά τον εσπερινό

Κατάπληκτοι ανέγνωμεν εις τα εφημερίδας δήλωσιν, δήθεν εκκλησιαστικής πηγής, καθ’ ην την εσπέραν της Εορτής του Τιμίου Σταυρού λύεται η νηστεία. Η θεωρία αύτη τυγχάνη πάντη αστήρικτος. Εάν τα λεχθέντα είχοντο αληθείας, έπρεπεν η νηστεία να τηρήται από της εσπέρας της προηγουμένης, ίνα έχωμεν άρτιον 24ωρον και ουχί κολοβήν ημέραν. Έπρεπεν ακόμη η νηστεία της Τεσσαρακοστής να λύηται την εσπέραν του Μ. Σαββάτου.

Γιαννιάς: ο θρυλικός καπετάνιος της Ηλείας και της Αχαΐας που σκορπούσε τον τρόμο στους Αγαρηνούς

Ο Γιαννιάς, ”ο γιος που παπανδρέα”, ο Θρυλικός καπετάνιος της Ηλείας και της Αχαΐας που σκορπούσε τον τρόμο στους Αγαρηνούς. Τόσο τρόμο που από την μανία τους, όταν τον έπιασαν ζωντανό, τον κρέμασαν από μια μελικουκιά στ’ αλώνι του Άη Θανάση και τον άφησαν να κρέμεται για τρεις μέρες μέχρι να σπάσει το δέρμα του και τα κόκκαλά του (1804)…

Οι αληθινοί Χριστιανοί δεν φοβούνται

Αλλά «μην κρίνετε » λέγει ο Χριστός «ίνα μη κριθήτε», διότι με το μέτρο που κρίνομε θα κριθούμε μια μέρα. Ποιοι είμαστε που θα κρίνωμε; Να κάνωμε προσευχή να φωτίζη ο Θεός τον κάθε άνθρωπο. Όσο μπορούμε να συγχωρούμε

Νηστεία, η βασίλισσα των αρετών

Σε δεύτερη μοίρα δυστυχώς έχει υποβαθμισθεί στη συνείδηση πολλών Χριστιανών το σπουδαιότατο θέμα της νηστείας. Δίνοντας δήθεν σημασία σε πιο «πνευματικά» θέματα, και στο ελαφρά τη καρδία διατυμπανιζόμενο, ότι δεν βλάπτουν τα εισερχόμενα από το στόμα, αλλά τα εξερχόμενα από την καρδιά

Mε πιστούς ο εορτασμός του Πάσχα στη Ρουμανία κατόπιν συνεννόησης με τις κρατικές αρχές

Ο εκπρόσωπος του Πατριαρχείου Ρουμανίας κ. Βασίλειος Μπανέσκου διαβεβαίωσε ότι  ύστερα από διάλογο και συζητήσεις με την Κυβέρνηση αποφασίστηκε κατά το Άγιο Πάσχα, οι Ακολουθίες και οι Θείες Λειτουργίες να τελεστούν κανονικά, ακόμα και το βράδυ της  Αναστάσεως και μάλιστα την 12 νυκτερινή!

Το τραγούδι που αντιπροσώπευσε την Κύπρο στην Ευρώπη πριν 64 χρόνια

Με αισθήματα ιερής συγκίνησης τελέσαμε, προ ολίγων ημερών, Τρισάγιο στα Φυλακισμένα Μνήματα, υπέρ αναπαύσεως της ψυχής τού, υπέρ πίστεως και ελευθερίας της Κύπρου ηρωϊκώς αγωνισαμένου και ευκλεώς πεσόντος, υπαρχηγού της Ε.Ο.Κ.Α. Γρηγόρη Αυξεντίου….

Α’ Εβδομάδα Νηστειών

Μην περιορίζεσαι μόνο στην εξωτερική ρουτίνα της προετοιμασίας, αλλά επικεντρώσου κυρίως στον εαυτό σου. Στρέψε το βλέμμα σου στο εσωτερικό σου και εξέτασε τους λογισμούς σου, αν συμφωνούν με τον αληθινό λόγο του Κυρίου.

Ογδόντα χρόνια από τον θάνατο του Γ. Σαραντάρη

Πριν από ογδόντα χρόνια απεβίωσε ο σημαντικός ποιητής και στοχαστής Γιώργος Σαραντάρης. Καχεκτικός στο σώμα και φιλάσθενος πολέμησε στην πρώτη γραμμή τους Ιταλούς και δεν άντεξε. Απεβίωσε στις 25 Φεβρουαρίου 1941, σε ηλικία 33 ετών.

Άγιος Νεκτάριος: Πώς η ευωδία των λειψάνων του έφεραν σε μετάνοια γυναίκα ελευθερίων ηθών!

Στις 2 Σεπτεμβρίου του 1953 στις 7 μ.μ. έγινε στην Μονή μας [Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος Αίγινας, Μονή Αγίου Νεκταρίου Επισκόπου Πενταπόλεως] η ανακομιδή του λειψάνου, του ιδρυτού και κτήτορος της Μονής Αγίου Πενταπόλεως Νεκταρίου, προεξάρχοντος και χοροστατούντος του οικείου ημών Μητροπολίτου, Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ύδρας, Σπετσών και Aιγίvης

Ο εξαίρετος Βορειοηπειρώτης ερμηνευτής, Χρήστος Μάστορας, που δεν ξεχνά και προβάλει την καταγωγή του

Ο Χρήστος Μάστορας μας καθήλωσε με την ανάδειξη εκείνου του  νέκταρ που είναι αναθρεμμένος ο Βορειοηπειρωτικός Ελληνισμός. Το δημοτικό τραγούδι και το κλαρίνο του. Αυτά τα θησαυρίσματα που αντηχούσαν σε χαρές και πανηγύρια, σε γάμους και νίκες, σε όλο το φάσμα της ζωής του…

Αυτοοργάνωση: Για όλα λειτουργούσε ο προαιώνιος θεσμός της οικιακής οικονομίας, δηλ. η οικογενειακή παραγωγή.

Τα παλιά χρόνια, ήταν συνεχής και αδιάκοπη η προσπάθεια της κάθε αγροτικής οικογένειας να εξασφαλίσει όσο το δυνατόν περισσότερα είδη διατροφής, για να μπορέσει να θρέψει την πολυάριθμη φαμίλια της.

Ευγένιος Βούλγαρης: Επαληθεύονται οι στοχασμοί του για την Τουρκία (Β΄ Μέρος)

Ο Ευγένιος Βούλγαρης μετά τη Λειψία φιλοξενήθηκε κάποιους μήνες στο Βερολίνο  από τον αυτοκράτορα Φρειδερίκο Β΄. Αυτός  θεωρείτο εκφραστής  της πεφωτισμένης δεσποτείας, ήταν φίλος και χορηγός του Βολταίρου και του άρεσε να φιλοξενεί και να συζητεί με διανοούμενους της εποχής του.

Ένα ποίημα για το ’21. Η καταστροφή των Ψαρών. «Η Δόξα» του Διονύσιου Σολωμού

Το μικρό νησί των Ψαρών ήδη στα τέλη του 18ου αι. είχε οργανωμένο ναυτικό και αναπτυγμένες εμπορικές επιχειρήσεις. Είναι από τα πρώτα νησιά, που σήκωσαν τη σημαία της επανάστασης και ανέδειξαν ηρωικούς μπουρλοτιέρηδες.

Σελίδες